БІЛІМ БЕРУ ҰЙЫМДАРЫ ЖАҒДАЙЫНДА ЖЕТІМ ЖАСӨСПІРІМДЕРДІҢ ЖЕТІСТІККЕ ҰМТЫЛУ МОТИВАЦИЯСЫН ЖӘНЕ МАҚСАТ ҚОЮ ДАҒДЫЛАРЫН ҚАЛЫПТАСТЫРУ

Аңдатпа

Бұл мақала жетім жасөспірімдердің жетістікке жету мотивациясы мен мақсат қою ерекшеліктерін зерттеуге арналған. Осы зерттеу жастардың ең осал санаттарының бірі болып табылатын жетім жасөспірімдердің жетістікке жету мотивациясы мен мақсат қою ерекшеліктерін талдауға бағытталған, өйткені бұл топ үшін әлеуметтену мен кәсіби өзін-өзі анықтау үдерісінде тиісті мотивациялық саланы қалыптастыру шешуші мәнге ие. Зерттеу Астана қаласындағы «SOS Балалар ауылы» мекемесінде жүргізілді. Бұл – ондағы балалардың тұруы мен білім алуына арналған ерекше жүйесі бар интернат типіндегі ұйым. Бұл зерттеу жастар үйі түлектерінің жетістікке жету мотивациясының деңгейін бағалауға мүмкіндік берді, соның негізінде Қазақстандағы Астана қаласындағы «SOS Балалар ауылы» түлектерінің қазіргі жағдайы, сәтсіздіктен қашу себептері, болашаққа деген оң көзқарастары және басқа да аспектілер туралы қорытындылар жасауға болады. Жасөспірімдердің жетістікке ұмтылу мотивациясы мен мақсат қою көрсеткіштерін әртүрлі өлшемдер бойынша бағалау үшін келесі психодиагностикалық әдістемелер қолданылды: жетістікке жету мотивациясын өлшеуге арналған А.Мехрабианның тест-сауалнамасының модификацияланған нұсқасы; А.А.Реан әзірлеген «Табысқа жету мотивациясы және сәтсіздіктен қорқу» әдістемесі; Ю.М. Орловтың жетістікке қажеттілік шкаласы; Е.П.Ильин мен Н.А.Курдюкова авторлығындағы «Білімді меңгеруге бағыттылық» әдістемесі. Зерттеу нәтижелері жетім жасөспірімдердің жастар үйлерінде тәрбиелену және даму жағдайындағы мақсат қою мен жетістікке жету мотивациясының ерекшеліктері туралы түсінігімізді кеңейтті.