ЗЕРТХАНАЛЫҚ ТЫШҚАНДАРДЫҢ КӨКБАУЫРЫНДА BRUCELLA MELITENSIS 16M ШТАМЫНЫҢ БАКТЕРИАЛДЫҚ ЖҮКТЕМЕСІН ЗЕРТТЕУ
DOI:
https://doi.org/10.52269/SEPT2631025Кілт сөздер:
Brucella melitensis, көкбауыр, бактериалдық жүктеме, ақ зертханалық тышқандар, эксперименттік модель, КТБ, Rev-1Аңдатпа
Бруцеллез Қазақстан Республикасындағы аса маңызды зооноздық инфекциялардың бірі болып қала береді, бұл арнайы профилактика құралдарын доклиникалық бағалауға арналған стандартталған эксперименттік модельдердің қажеттілігін айқындайды. Зерттеудің мақсаты – зертханалық тышқандарды Brucella melitensis-пен эксперименттік жұқтыру кезінде көкбауырдағы бактериалдық жүктемені сандық анықтауға арналған бактериологиялық әдістің қайта өндірулілігін бағалау болып табылады. Эксперимент 2025 жылдың қазан айында «БҚПҒЗИ» ЖШС микробиология зертханасында салмағы 18-20 г ақ зертханалық аналық тышқандарда (n = 6) жүргізілді; жануарлар B. melitensis 16M суспензиясымен 2 × 105 КТБ/0,1 мл дозада іш қуысына жұқтырылды. Бақылау тобын (n = 3) стерильді физиологиялық ерітінді енгізілген интактілі жануарлар құрады. Бактериалдық жүктеме жұқтырудан кейінгі 15-тәулікте көкбауыр гомогенатын сандық себу әдісімен, КТБ санау және тіннің бір грамына қайта есептеу арқылы анықталды. Бөлініп алынған изоляттарды Rev-1 вакциналық штаммынан ажырату стрептомицин мен пенициллин қосылған қоректік орталардағы өсу сипаты бойынша жүргізілді. Барлық жағдайларда органның қоздырғышпен колонизациясы тіркелді. Орташа бактериалдық жүктеме 1,92 × 105 ± 0,29 × 105 КТБ/мл құрады, жеке көрсеткіштер 1,5 × 105-тен 2,3 × 105 КТБ/мл аралығында болды (вариация коэффициенті 14,9 %); бақылау тобындағы жануарларда микроорганизмдердің өсуі байқалмады. Бөлінген колониялардың морфологиялық және дақылдық сипаттамалары B. melitensis 16M-ге тән белгілерге сәйкес келді. Алынған нәтижелер қолданылған бактериологиялық әдістің қайта өндірулілігін және оны доклиникалық зерттеулерде қолдану мүмкіндігін растайды.

