ТУБЕРКУЛИННІҢ БИОЛОГИЯЛЫҚ ТҰРАҚТЫЛЫҒЫН АРТТЫРУ ЖӘНЕ ЖАҢА БУЫН ДИФФЕРЕНЦИАЛДЫ ДИАГНОСТИКА БАҒЫТТАРЫ

Авторлар

DOI:

https://doi.org/10.52269/SEPT2631078

Кілт сөздер:

туберкулин, жануарлар туберкулезі, биологиялық тұрақтылық, фенол қосылған ППД туберкулин, RD1 антигендері, ESAT-6, CFP-10, дифференциалды диагностика

Аңдатпа

Мақалада жануарлар туберкулезін аллергиялық диагностикалауда қолданылатын туберкулин препараттарының биологиялық тұрақтылығын арттыру мәселесі және болашақта дифферен­циалды диагностиканы жетілдіру бағыттары қарастырылды. Зерттеудің негізгі бағыты ретінде формалинмен тұрақтандырылған туберкулин, дәстүрлі ППД туберкулиндермен салыстырылды. Алдыңғы зерттеулерде Mycobacterium bovis культураларынан алынған туберкулиннің физика-хи­миялық, биологиялық және аллергендік қасиеттері бағаланып, 0,1–10% аралығындағы тұрақтан­дырғыш концентрациялары салыстырылғаны көрсетілген. 3% деңгейі биологиялық белсенділік, тұрақтылық және жергілікті тітіркендіргіш әсердің болмауы бойынша оңтайлы нұсқа ретінде сипатталған (veterinaryworld.org). Қарағанды облысындағы шаруашылықтарда жүргізілген өндірістік-клиникалық сынақтар ба­рысында формалинмен тұрақтандырылған туберкулин сүтқоректілерге арналған стандартты ППД-туберкулин 1 (Курск биофабрикасы, Ресей Федерациясы) және сүтқоректілерге арналған ППД-туберкулин 2 (Қазақстан Республикасы) препараттарымен салыстырмалы түрде бағаланды. Сау мал табындарында екі препарат бойынша да жалған оң реакциялардың тіркелмеуі олардың специ­фикалық қауіпсіздігін көрсетті. Сонымен қатар туберкулез бойынша қолайсыз табындарда жаңа препараттың реакция қарқындылығы жоғары болып, ауру малдарды анықтау мүмкіндігі артқаны байқалды. Болашақ ғылыми бағыт ретінде RD1 аймағының ESAT-6 және CFP-10 антигендеріне негізделген жаңа буын дифференциалды диагностика әдістерін әзірлеу ұсынылады.

Автор өмірбаяндары

  • Озатбекұлы Аманбек, «БиоВет» ғылыми өндірістік орталығы ЖШС

    1 курс докторанты, ветеринария ғылымдарының магистрі,кіші ғылы­ми қызметкер

  • Тургенбаев Қайрат Алтынбекұлы, Ғылыми өндірістік орталығы «БиоВет» ЖШС

    ветеринария ғылымдарының докторы, профессор, бас ғылы­ми қызметкер

  • Борсынбаева Асия Маденовна, Ғылыми өндірістік орталығы «БиоВет» ЖШС

    PhD, старший научный сотрудник

  • Микниене Зоя, Литва денсаулық ғылымдары университеті

    ассоциированный профессор, доктор PhD

Қосымша файлдар

Жарияланды

2026-10-02

Журналдың саны

Бөлім

Ветеринарлық ғылымдар