ЖАС БУДАНДАСТЫРЫЛҒАН ҚОЙЛАРДЫҢ ТЕРІ ҚҰРЫЛЫМЫ
DOI:
https://doi.org/10.52269/22266070_2025_1_223Кілт сөздер:
қойлар, тері гистоқұрылымы, эпидермис, пилярлы қабат, фолликулдарАңдатпа
Мақалада кроссбредті қойлардың терісінің гистологиялық құрылымының ерекшеліктері қарастырылады. Батыс Қазақстанның етті-жүнді қойларының жас төлдерінің терісінің гистоқұрылымының кейбір морфологиялық ерекшеліктерін салыстырмалы зерттеу нәтижелері келтірілген. Жүннің 48 және 50 сапасы бар аталық қошқарлар мен 56 сапалы аңалықтардың жұптауынан алынған ұрғашы қозылардың терсі қалын, ал 48 және 50 сапасы бар аталық қошқарларды 58 сапасы бар аңалықтармен жұптастыру нұсқауынан алынған ұрғашы қозылардың терсі жұқа болып келді.
48 сапалы аталық қошқарларды жүннің 56 сапасы бар аңалықтармен және жұптастыру нәтижесінде алынған төлдің терісінің жалпы қалындығы 2698,7 мкм, ал жүннің 50 сапалы қошқарларды 58 сапасы бар саулықтармен жұптастырған кезде бұл көрсеткіш 2548,8 мкм құрады.
Зерттеулер көрсеткендей, кроссбредті қозылар толық қалыптасқан тері жамылғысымен туылады. Терінің гистоқұрылымын зерттеу нәтижесінде жүннің 56 сапасы бар саулықтарды жүннің 48 және 50 сапасы бар аталық қошқарлармен жұптастыру нәтижесінде алынған ұрпақтар терісінің жалпы қалыңдығы жоғары көрсеткіштерімен және жақсы дамыған пилярлы қабатымен сипатталатыны анықталды. Терінің бұл құрылымы ұзын жүнді қалыптастыруға, негізінен 56 сапалы жүн пайда болуына айтарлықтай әсер етеді. 50 сапалы жүнді қошқарлардан және 58 сапалы аналықтардан алынған тоқтылар терінің жалпы қалыңдығы мен оның пилярлы қабаты бойынша алғашқы үш топтағы құрбыларынан төмен көрсеткіштерге ие. Алайда, бұл ұрғашы қозылар жүннің аса қоюлығымен, сондай-ақ бірінші және екінші фолликулалардың арақатынасы жақсы нәтиже көрсетті.