ФИЗИКАДАҒЫ STEM ОҚЫТУ ЖӘНЕ ОНЫҢ СТУДЕНТТЕРДІҢ ЗЕРТТЕУШІЛІК ҚАБІЛЕТТЕРІНЕ ӘСЕРІ

Авторлар

  • Жақсылық Нұрқожа Назарұлы Қожа Ахмет Яссауи атындағы Халықаралық қазақ-түрік университеті
  • Раманкулов Шерзод Жумадуллаевич Қожа Ахмет Яссауи атындағы Халықаралық қазақ-түрік университеті
  • Катбаева Майра Тәшенев университеті
  • Анас Бақдаулет Сәрсен Аманжолов атындағы Шығыс Қазақстан университеті

DOI:

https://doi.org/10.52269/

Кілт сөздер:

STEM білім беру, күн энергиясы, фотоэлектрлік білім беру, зерттеушілік дағдылар, мета-анализ, жобалық оқыту, жаңартылатын энергия көздері бойынша білім беру

Аңдатпа

Бұл зерттеудің мақсаты – күн энергетикасына негізделген STEM оқытудың білім алушылардың зерттеушілік қабілеттеріне әсерін мета-талдау арқылы жүйелі бағалау. Зерттеу барысында соңғы он жылда жарияланған 10 эмпирикалық еңбек іріктеліп, олардың стандартталған әсер мөлшерлері біріктірілді. Талдау кездейсоқ әсерлер моделі негізінде жүргізілді. Нәтижелер біріктірілген орташа әсер мөлшерінің d = 1,488 (95% сенімділік аралығы: 0,942–2,035, p < 0,001) болғанын көрсетті, бұл күн энергетикасы контексіндегі STEM интервенцияларының зерттеушілік қабілеттерге күшті оң әсер ететінін білдіреді. Зерттеулер арасындағы гетерогенділік орташа деңгейде болды (I² = 58%), бұл әсер мөлшерінің білім беру контексіне байланысты өзгеруі мүмкін екенін көрсетеді. Жарияланымдық ауытқуды бағалау нәтижелері жалпы әсердің тұрақтылығын растады. Сонымен қатар мета-регрессиялық талдау STEM тәсілінің ең айқын әсері зерттеушілік дағдылар саласында байқалғанын көрсетті (p < 0,01). Мета-талдау нәтижелерін толықтыру мақсатында күн энергетикасына негізделген STEM оқыту бағдарламасына қатысқан 49 білім алушының қатысуымен қосымша көлденең корреляциялық зерттеу жүргізілді. Білім алушылардың STEM іс-әрекеттеріне қатысу деңгейі мен зерттеушілік құзыреттілігі 0–100 шкаласы бойынша стандартталған STEM Level және Research Activity атты екі жиынтық көрсеткіш арқылы бағаланды. Осы көрсеткіштер арасындағы байланысты анықтау үшін Пирсонның корреляциялық талдауы қолданылды. Қосымша эмпирикалық талдау STEM Level пен Research Activity арасында күшті оң корреляция бар екенін көрсетті (r = 0,807, p < 0,001). Бұл нәтиже мета-талдау қорытындыларының бағытымен сәйкес келетін контекстік дәлелдерді ұсынады.

Автор өмірбаяндары

  • Жақсылық Нұрқожа Назарұлы, Қожа Ахмет Яссауи атындағы Халықаралық қазақ-түрік университеті

    PhD докторант

  • Раманкулов Шерзод Жумадуллаевич, Қожа Ахмет Яссауи атындағы Халықаралық қазақ-түрік университеті

    PhD, профессор м.а.

  • Катбаева Майра, Тәшенев университеті

    магистр, аға оқытушы, Математика және физика кафедрасы

  • Анас Бақдаулет, Сәрсен Аманжолов атындағы Шығыс Қазақстан университеті

    PhD докторант

Қосымша файлдар

Жарияланды

2026-10-02

Журналдың саны

Бөлім

Педагогикалық ғылымдар